HET VEILIGHEIDSCOMPAS
Weten waar uw organisatie staat.
Sociale veiligheid is niet altijd zichtbaar.
Een organisatie kan beleid hebben, een gedragscode gebruiken en een vertrouwenspersoon hebben.
Maar weten medewerkers ook waar ze terechtkunnen?
Durven zij zich uit te spreken?
Worden grenzen gerespecteerd?
Kunnen leidinggevenden signalen herkennen?
En wordt er daadwerkelijk iets gedaan wanneer iemand iets bespreekbaar maakt?
Het Veiligheidscompas brengt deze vragen samen.
Geen rapportcijfer.
Geen inspectie.
Geen zoektocht naar wat er misgaat.
Wel een zorgvuldig gesprek over hoe sociale veiligheid binnen uw organisatie wordt ervaren en waar ruimte ligt voor verbetering.
[ Plan een Veiligheidscompas ]
Van gevoel naar inzicht
Sociale veiligheid laat zich niet vangen in één vraag.
Daarom kijken we vanuit verschillende richtingen naar uw organisatie.
01 — WETEN
Weten medewerkers waar ze terechtkunnen?
Een vertrouwenspersoon kan pas van betekenis zijn als medewerkers weten dat deze bestaat, waarvoor ze terechtkunnen en hoe ze contact kunnen opnemen.
We kijken onder andere naar de zichtbaarheid, toegankelijkheid en duidelijkheid van de vertrouwensfunctie.
02 — SPREKEN
Is er ruimte om te zeggen wat er werkelijk speelt?
Kunnen medewerkers een andere mening geven?
Een grens aangeven?
Een fout bespreken?
Een zorg uitspreken?
Of ervaren zij dat het veiliger is om te zwijgen?
We kijken naar de ruimte die mensen ervaren om zich uit te spreken.
03 — AANSPREKEN
Kunnen mensen elkaar aanspreken wanneer iets niet goed gaat?
Een sociaal veilige organisatie betekent niet dat iedereen het altijd met elkaar eens is.
Het gaat er ook om hoe mensen omgaan met verschil, ongemak en grenzen.
We kijken naar de aanspreekcultuur binnen de organisatie.
04 — LEIDEN
Wat gebeurt er wanneer een medewerker iets vertelt?
Leidinggevenden spelen een belangrijke rol in de dagelijkse sociale veiligheid.
Niet omdat zij ieder probleem moeten oplossen.
Wel omdat hun reactie invloed heeft op de ruimte die medewerkers ervaren om zich uit te spreken.
We kijken naar herkenning van signalen, luisteren, reageren en doorverwijzen.
05 — REAGEREN
Wat gebeurt er met signalen?
Een medewerker hoeft niet altijd een formele melding te doen.
Soms blijft het bij een gesprek.
Soms is een andere vervolgstap passend.
En soms ontstaat een patroon uit meerdere signalen.
We kijken hoe de organisatie omgaat met signalen en hoe informatie binnen de grenzen van privacy en vertrouwelijkheid kan bijdragen aan preventie.
Een vertrouwenspersoon kan daarbij signalen op geanonimiseerde wijze terugbrengen naar de organisatie wanneer dat binnen de vertrouwensrol mogelijk is. Een vertrouwenspersoon heeft daarnaast een preventieve functie door signalen en trends zichtbaar te maken.
06 — BORGEN
Is sociale veiligheid onderdeel van hoe u werkt?
Sociale veiligheid is geen eenmalig project.
Het vraagt blijvende aandacht.
We kijken daarom ook naar de manier waarop beleid, afspraken, leiderschap, communicatie en preventie samenkomen.
Want wat op papier geregeld is, moet uiteindelijk ook herkenbaar zijn in de dagelijkse praktijk.
Hoe werkt het Veiligheidscompas?
Het Veiligheidscompas bestaat uit verschillende onderdelen.
1. Voorbereiding
We bespreken de aanleiding en maken duidelijk wat u met het Veiligheidscompas wilt onderzoeken.
2. Organisatiebeeld
We bekijken de bestaande basis: bijvoorbeeld beleid, gedragscode, informatie over de vertrouwensfunctie en relevante afspraken.
3. Medewerkersperspectief
Medewerkers krijgen de mogelijkheid om hun ervaring en perspectief op sociale veiligheid te delen.
Dat kan via een korte, anonieme vragenlijst en/of gesprekken, afhankelijk van de omvang en situatie van de organisatie.
4. Gesprek met directie en/of HR
We bespreken hoe de organisatie zelf kijkt naar sociale veiligheid, waar vragen liggen en welke ontwikkelingen spelen.
5. Analyse
De verschillende perspectieven worden naast elkaar gelegd.
Waar is overeenstemming?
Waar zitten verschillen?
Welke thema's vallen op?
En waar lijkt ruimte voor verbetering?
6. Het Veiligheidscompas
U ontvangt een helder overzicht van de belangrijkste bevindingen en aandachtspunten.
Niet als rapportcijfer.
Wel als richting.
7. Bespreking en advies
We bespreken de uitkomsten en bepalen samen welke vervolgstappen passend zijn.
Wat levert het op?
Na het Veiligheidscompas heeft u meer zicht op:
- hoe medewerkers de sociale veiligheid ervaren;
- of de vertrouwensfunctie voldoende bekend en toegankelijk is;
- waar medewerkers ruimte ervaren om zich uit te spreken;
- hoe de aanspreekcultuur wordt ervaren;
- welke rol leidinggevenden spelen;
- welke signalen of thema's aandacht verdienen;
- waar beleid en praktijk mogelijk van elkaar verschillen;
- welke preventieve acties passend kunnen zijn.
Het doel is niet om te bewijzen dat uw organisatie veilig of onveilig is.
Het doel is om te weten waar u staat en waar u verder kunt kijken.
Wat het Veiligheidscompas níét is
Het Veiligheidscompas is:
- geen onderzoek naar individuele medewerkers;
- geen klachtenonderzoek;
- geen feitenonderzoek;
- geen medewerkersonderzoek naar functioneren;
- geen juridisch oordeel;
- geen onderzoek naar schuld of verantwoordelijkheid.
Het is een instrument voor inzicht, bewustwording en preventie.
Wanneer tijdens een traject individuele meldingen of situaties naar voren komen, bewaken we zorgvuldig het onderscheid tussen het Veiligheidscompas en de vertrouwensfunctie.
Voor wie?
Het Veiligheidscompas is geschikt voor organisaties die:
- willen weten hoe medewerkers sociale veiligheid ervaren;
- preventief willen werken;
- hun vertrouwensfunctie willen evalueren;
- een externe blik willen;
- merken dat er iets speelt, maar nog niet precies weten wat;
- na een periode van verandering opnieuw willen kijken naar de sociale veiligheid;
- willen onderzoeken of beleid en praktijk bij elkaar aansluiten;
- sociale veiligheid structureel onderdeel willen maken van hun organisatie.
Geen nulmeting om vervolgens niets te doen.
Het Veiligheidscompas is pas waardevol wanneer de uitkomsten iets in beweging kunnen brengen.
Daarom kijken we na afloop niet alleen naar:
“Wat kwam eruit?”
maar vooral naar:
“Wat vraagt dit van ons?”
Soms is dat een kleine aanpassing.
Een gesprek met leidinggevenden.
Meer zichtbaarheid van de vertrouwenspersoon.
Een teamgesprek.
Een workshop.
Een aanpassing in beleid.
Of simpelweg het bewust blijven volgen van een thema.
Sociale veiligheid begint met durven kijken.
U hoeft niet te wachten op een incident.
U hoeft ook niet te kunnen bewijzen dat er iets mis is.
Nieuwsgierigheid is voldoende.
Wilt u weten hoe sociale veiligheid binnen uw organisatie wordt ervaren?
[ Plan een Veiligheidscompas ]
Of begin met een vrijblijvend gesprek.